Greg
Mackie’s weblog: ‘Ik weet het niet’
De afgelopen week hebben vier woorden
me een hoop vrede gebracht: ‘Ik weet het niet’. Zo op het oog
klinkt het idee van vrede vinden in niet-weten misschien vreemd.
Het klinkt wellicht als een houding van je kop in het zand steken,
die doet denken aan de absurde slogan uit George Orwell’s boek
1984: ‘Onwetendheid
is Kracht’. Maar ik zal het uitleggen.
De Cursus zegt ons vaak dat we werkelijk
niet weten wat dingen betekenen of wat de beste beslissing is
in een bepaalde situatie, dus dienen we opzij te zetten wat we
denken te weten en de Heilige Geest de dingen voor ons te laten
beslissen. Een van mijn favoriete passages over dit onderwerp
is deze geweldige oefening uit het tekstboek:
Wanneer jouw
vrede op enigerlei wijze wordt bedreigd of verstoord, zeg dan
tegen jezelf:
Ik weet van niets, ook hiervan niet,
de betekenis. En dus weet ik niet hoe ik erop moet reageren. En
ik zal wat ik in het verleden geleerd heb niet als het licht gebruiken
dat mij nu leiden zal.
Door deze
weigering om te proberen jezelf te leren wat je niet weet, zal
de Gids die God je gaf tot jou spreken. Hij zal Zijn rechtmatige
plaats in je bewustzijn innemen zodra jij er afstand van doet
en die aan Hem aanbiedt. (T14.XI.6:6-11)
Wat komt er bij je op als jou gezegd
wordt dat je van niets de betekenis weet, dat je daarom niet weet
hoe je op iets reageren moet en dat datgene wat je in het verleden
geleerd hebt van geen enkel nut is als gids bij het reageren.
Dit kan een behoorlijk eng idee zijn. Hoe kunnen we in deze krankzinnige
wereld overleven als al die feiten en technieken en vaardigheden,
die we in de loop der jaren zo ijverig geleerd hebben om die wereld
het hoofd te kunnen bieden, ons niet langer kunnen leiden? Waar
kunnen we, zonder onze eigen kennis, op vertrouwen om ons door
het labyrint van talloze belangrijke beslissingen heen te loodsen
waar we iedere dag mee geconfronteerd worden?
Het vervolg van deze passage geeft
ons het antwoord op deze vraag: op de Heilige Geest, ‘de Gids
die God jou gaf’. Toegeven dat we niet weten wat dingen betekenen
of hoe daarop te reageren, laat ons niet in een angstaanjagende
leegte achter waar niets is om op te vertrouwen om ons door het
leven heen te loodsen. Integendeel, het opent onze geest voor
de Heilige Geest, Die overal de betekenis van kent en weet hoe
we erop moeten reageren, en Die daarom de enige is die ons werkelijk
door het leven heen kan leiden. Als we dit eenmaal beseffen
is loslaten wat we denken te weten geen beangstigend, maar juist
een bevrijdend voorstel. Zoals de Cursus in het Handboek voor
Leraren zegt: ‘Laat daarom oordeel los, niet met spijt maar met
een zucht van dankbaarheid. Nu ben je van een last bevrijd die
zo groot was dat je er alleen maar onder kon wankelen en neervallen
(HvL10.5:1-2).
Dat is de reden waarom de woorden
‘Ik weet het niet’ vrede kunnen brengen. We worden bevrijd van
de last om alles te moeten weten. Toegeven dat we het niet weten
is geen kop-in-het-zand-houding, maar stelt ons daarentegen in
staat ons hoofd uit de donkere zandkuil van valse zekerheid te
trekken en naar het licht te wenden dat ons wérkelijk kan leiden.
Onze onwetendheid toegeven is werkelijk kracht, omdat het ons in staat stelt toegang te krijgen
tot de kennis en kracht van de Heilige Geest.
De woorden ‘Ik weet het niet’ hebben
me deze week daadwerkelijk geholpen innerlijke vrede te vinden
tijdens een e-mail uitwisseling die ik met iemand had over politieke
onderwerpen. De betreffende persoon was het uitgesproken oneens
met mijn opvattingen en gaf met krachtige bewoordingen en absolute
zekerheid uitdrukking aan zijn denkbeelden die daar lijnrecht
tegenover stonden. Hij was er absoluut van overtuigd dat hij het
bij het rechte eind had en dat iedereen die het met hem oneens
was, hopeloos misleid was.
Nou, ik moet toegeven dat zijn scherpe
kritiek mijn vrede aardig verstoorde. Mijn ego was maar al te
graag bereid hem terug te slaan. Maar ik hield me in en zei ‘Ik
weet het niet’. Hoe weet ik wie er hier gelijk heeft of ongelijk?
Hoe weet ik welke politieke opvatting de juiste is? Hoe weet ik
wat dit allemaal betekent? Hoe weet ik welke uitkomst de beste
is? Hoe weet ik hoe ik op deze persoon moet reageren? Ik herinnerde
mezelf eraan dat de Heilige Geest alles weet en voor alles een
plan heeft wat er in deze wereld gebeurt, en ik vertrouwde de
hele situatie aan Zijn zorg toe.
Het is moeilijk te beschrijven wat
een enorme opluchting dit was. Onmiddellijk vielen mijn aanvalsgedachten
weg en ik voelde vrede door mij heen vloeien. Na om leiding gevraagd
te hebben hoe ik moest antwoorden schreef ik deze persoon uiteindelijk
terug en zei hem dat, hoewel ik het nog steeds niet met zijn opvattingen
eens was, ik ook niet zeker was van de mijne en dat hij voorzover
ik wist misschien wel gelijk had. Hij heeft niet teruggeschreven
dus ik weet nog niet hoe deze e-mail uitwisseling zal aflopen.
Maar ik weet wel dat ik me er helemaal mee in vrede voel.
En hoe zit het met jou? Verkeer jij
wel eens in situaties waarin je vrede verstoord wordt, waarbij
jij vasthoudt aan wat je denkt te weten of met iemand in discussie
bent die ervan overtuigd is dat hij
het bij het juiste einde heeft? De volgende keer dat dit gebeurt
kun je misschien die vier bevrijdende woorden gebruiken: ‘Ik weet
het niet’. Je kunt ook de Course-oefening gebruiken die ik hierboven
noemde, ik heb die oefening talloze malen toegepast, met geweldige
resultaten. Moge jij de vrede vinden die ontstaat wanneer jij
je leven overgeeft aan de Ene Die waarlijk weet.
|